Библиографски податоци
Наслов: Зборник „Илинден 1903–1925“
Поднаслов: Зборник во спомен на големото македонско востание
Издавач: Македонско студентско друштво „Вардар“
Место на издавање: Софија
Година на издавање: 1925
Кратка библиографска белешка:
Зборникот е дел од јубилејната серија изданија посветени на Илинденското востание. Во него се објавени историски, мемоарски и публицистички прилози од повеќе автори, меѓу кои и истакнати дејци на македонското револуционерно движење.
Краток опис
Зборникот „Илинден 1903–1925“ претставува продолжение на јубилејните изданија посветени на Илинденското востание и на македонското револуционерно движење. Објавен е во Софија во 1925 година од Македонското студентско друштво „Вардар“.
Во него се собрани текстови од повеќе автори, меѓу кои и истакнати револуционерни дејци и современици на настаните. Зборникот содржи спомени, историски осврти, биографски прилози, публицистички текстови и материјали посветени на развојот на македонското револуционерно движење пред и по Илинденското востание.
Особена вредност имаат прилозите што се однесуваат на конкретни личности и настани, бидејќи содржат податоци што можат да се користат како дополнителен извор при составување биографии и при споредување со други мемоарски и документарни извори.
Покрај историските и мемоарските текстови, во изданието се вклучени и хронолошки и библиографски материјали, што дополнително ја зголемува неговата вредност како референтно издание.
Содржина на зборникот
Зборникот „Илинден 1903–1925“ содржи разновидни прилози поврзани со Илинденското востание и со развојот на македонското револуционерно движење:
- спомени и сведоштва на учесници и современици;
- биографски прилози за истакнати револуционерни дејци;
- историски осврти за настаните пред, за време и по востанието;
- публицистички текстови посветени на македонското прашање и на револуционерната борба;
- прилози за дејноста на Организацијата во различни краишта;
- хронолошки белешки за значајни настани;
- библиографски податоци за книги, статии и други изданија поврзани со Македонија.
Меѓу авторите и дејците застапени во зборникот се среќаваат имиња како Тодор Александров, Георги Поп Христов, Кирил Прличев, Георги Баждаров, Милан Матов, Лазар Киселинчев и Лазар Димитров.
Токму разновидноста на прилозите го прави зборникот корисен не само како јубилејно издание, туку и како извор за понатамошно истражување на личности, настани и организации поврзани со македонското револуционерно движење.
Значење на изданието
Зборникот „Илинден 1903–1925“ има значајна вредност како издание создадено во време кога голем број учесници и современици на Илинденското востание сè уште биле живи и активно присутни во јавниот живот.
Неговата важност произлегува од тоа што на едно место обединува лични сведоштва, историски осврти, биографски прилози, публицистика и библиографски материјали. На тој начин зборникот не претставува само јубилејно потсетување на Илинден, туку и корисна документарна основа за понатамошно истражување.
Особено значење имаат текстовите на истакнати дејци и современици, бидејќи тие овозможуваат непосреден увид во начинот на кој настаните, личностите и внатрешните процеси во револуционерното движење биле запаметени и толкувани во 1920-тите години.
За истражувачите и составувачите на биографии, зборникот е вреден и поради податоците за помалку познати личности, настани и локални дејности, кои понекогаш тешко се наоѓаат во подоцнежната историска литература.
Поради тоа, „Илинден 1903–1925“ претставува важен дополнителен извор за проучување на Илинденското востание, неговото наследство и поширокото македонско револуционерно движење.
Дигитална достапност и извор
Дигитализиран примерок од зборникот „Илинден 1903–1925“ е достапен преку Библиотека „Струмски“, каде изданието е заведено како јубилеен зборник посветен на Илинденското востание.
Дигиталната верзија овозможува полесен пристап до поединечните прилози, авторите и биографските податоци содржани во зборникот, што го прави особено корисен за истражување и споредување со други мемоарски и документарни извори.
Извор: Библиотека „Струмски“ – дигитален примерок од изданието.