Милан Матов

Милан Матов е роден на 8 ноември 1875 година во Струга. Тој бил помлад брат на истакнатиот револуционер и идеолог Христо Матов. Основното образование го завршил во родниот град, а уште како млад се вклучил во македонското револуционерно движење.

Во 1896 година станал член на Внатрешната македонско-одринска револуционерна организација (ВМОРО). Истата година се запишал во Битолската машка гимназија, каде под раководство на Пере Тошев организирал Младински револуционерен кружок, кој имал значајна улога во ширењето на револуционерните идеи меѓу учениците.

Во септември 1900 година бил избран за член на Околискиот револуционерен комитет во Струга, а набргу потоа станал и началник на вооружените чети во Струшко.

Во пролетта 1902 година бил уапсен од османлиските власти и затворен во Охридскиот затвор, каде останал до март 1903 година, кога бил ослободен по општата амнестија.

За време на Илинденското востание бил во четата на Лука Групчев, дејствувајќи во Струшко.

По Востанието дошло до несогласувања со раководствата на Организацијата во Охрид и Струга, поради што во периодот 1904–1905 година работел како учител во Струга.

Во 1905 година, по препорака на Даме Груев, заминал во Битола, каде станал член на Битолскиот окружен револуционерен комитет. Од 1907 година ја извршувал должноста битолски окружен војвода, раководејќи со револуционерната дејност во округот.

Во периодот 1909–1911 година бил училишен инспектор во Струга. По Втората балканска војна, во септември 1913 година, учествувал во раководењето на Охридско-дебарското востание против нововоспоставената српска власт.

По Првата светска војна живеел во Бугарија, каде бил активен во Илинденската организација и во Македонскиот научен институт. Се залагал за надминување на поделбите и за прекин на меѓусебните судири меѓу македонските револуционери.

Починал на 21 мај 1962 година во Софија.

Хронологија

8 ноември 1875 – Роден во Струга.

1896 – Станува член на ВМОРО и организира Младински револуционерен кружок во Битола.

Септември 1900 – Избран за член на Струшкиот окружен комитет и началник на вооружените чети.

1902–1903 – Затворен во Охрид; ослободен со амнестија.

1903 – Учествува во Илинденското востание.

1905 – Станува член на Битолскиот окружен комитет.

1907 – Назначен за битолски окружен војвода.

1909–1911 – Училишен инспектор во Струга.

Септември 1913 – Учествува во раководењето на Охридско-дебарското востание.

По 1918 – Активен во Илинденската организација и Македонскиот научен институт.

21 мај 1962 – Починува во Софија.

Историско значење

Милан Матов е еден од истакнатите организатори и раководители на ВМОРО во Струшко и Битолскиот револуционерен округ. Од ученичките денови работел на ширење на револуционерната идеја, а подоцна извршувал повеќе одговорни должности во Организацијата. По Илинденското востание. . продолжил да дејствува како окружен војвода, а по војните останал активен во научните и ветеранските организации, залагајќи се за зачувување на историското наследство и за надминување на внатрешните поделби во македонското револуционерно движење.