Михаил Николов Розов

Михаил Николов Розов е роден на 25 август 1874 година во селото Бобишта (денес Верга, Грција), Костурско. Бил брат на македонскиот револуционер Милан Розов. Основното образование го стекнал во Костур, а потоа се школувал во Солунската егзархиска машка гимназија, каде се приклучил на Внатрешната македонско-одринска револуционерна организација (ВМОРО).

По завршувањето на гимназијата студирал неколку семестри филозофија на Универзитетот во Загреб, а потоа се посветил на учителската дејност. Во 1896 година бил учител во Дојран, во 1898 година во Воден, а во периодот 1899–1902 година бил директор на Костурската гимназија.

Во исто време бил раководител и благајник на Костурскиот револуционерен реон, каде одиграл важна улога во организациското зацврстување на ВМОРО.

Во септември 1902 година, по Јосифовата афера, бил уапсен од османлиските власти и затворен во Корчанскиот затвор, каде останал до февруари 1903 година, кога бил ослободен со амнестија.

Во мај 1903 година учествувал на Смилевскиот конгрес, каде бил избран за член на Горското началство на Костурскиот револуционерен реон, заедно со Лазар Поп Трајков, Милан Розов, Павел Кљашев и Васил Чакаларов.

За време на Илинденското востание бил еден од раководителите на големата казнена чета од околу 650 востаници во Костурско. Четата се движела преку Леринско, Мариово и Прилепско кон Тиквешко, каде требало да го засили востаничкото движење. Поради слабата организација на Востанието во тој крај, Михаил Розов се вратил назад со околу 400 четници, по што четата била распуштена.

По Востанието, како претставник на ВМОРО, учествувал на разговори со српски претставници во Белград.

Подоцна учествувал во Балканските војни и во Првата светска војна.

По војната се населил во Варна, каде работел како финансиски службеник. Истовремено бил активен во Илинденската организација и учествувал во подготовката и издавањето на „Алманах Македонија“, едно од најзначајните изданија посветени на историјата на македонското револуционерно движење.

Починал на 1 август 1935 година во Варна.

Хронологија

25 август 1874 – Роден во с. Бобишта, Костурско.

1896 – Учител во Дојран.

1898 – Учител во Воден.

1899–1902 – Директор на Костурската гимназија и раководител на Костурскиот револуционерен реон.

1902–1903 – Затворен во Корча; ослободен со амнестија.

Мај 1903 – Избран за член на Горското началство на Костурскиот револуционерен реон.

1903 – Учествува во Илинденското востание.

По 1903 – Претставник на ВМОРО на разговори во Белград.

1912–1918 – Учествува во Балканските и Првата светска војна.

По 1918 – Активен во Илинденската организација и во издавањето на „Алманах Македонија“.

1 август 1935 – Починува во Варна.

Историско значење

Михаил Николов Розов е еден од најзначајните организатори на ВМОРО во Костурскиот револуционерен реон. Како просветен работник, директор на Костурската гимназија, член на Горското началство и раководител на револуционерната организација, дал значителен придонес во подготовките за Илинденското востание. По Востанието продолжил да работи за македонската кауза преку политичка, културна и публицистичка дејност, оставајќи значајна трага и во зачувувањето на историското наследство на ВМОРО.