Лука Иванов

Лука Иванов е роден на 24 јули 1867 година во Панаѓуриште, Бугарија. По националност бил Бугарин. Завршил Воено училиште во Софија и служел како офицер во бугарската армија. Во Македонско-одринското револуционерно движење се вклучил во 1900 година, ставајќи го своето воено искуство во служба на ВМОРО.

За време на Илинденското востание, во 1903 година, навлегол во Македонија заедно со четата на Ѓорче Петров, преку Ќустендил. Во четата се наоѓале и Јово Јовановиќ од Црна Гора и поручникот Стефан Георгиев. На 2 октомври 1903 година, кај селото Чаништа, Прилепско, четата водела целодневна борба со бројниот турски аскер. По успешно извлекување во текот на ноќта, на 6 октомври, по средбата со штабската чета на Борис Сарафов, се повлекле во Бугарија.

По завршувањето на Востанието, по препорака на Христо Матов, Лука Иванов бил назначен за околиски војвода во Воденско. Во 1904 година, заедно со Ѓорче Петров, околу четириесет дена ги обиколувал Ениџевардарско, Воденско и Солунско, работејќи на обновувањето на Организацијата и активно учествувајќи во борбата против грчката вооружена пропаганда.

Во 1905 година накратко заминал во Бугарија за набавка на оружје и нови доброволци, а потоа повторно се вратил во Македонија, каде продолжил со борбите против турските воени сили.

На 16 февруари 1906 година кон неговата чета се приклучил американскиот публицист Алберт Сониксен, кој подоцна оставил вредни сведоштва за дејноста на ВМОРО. Во тоа време четата дејствувала во Ениџевардарскиот реон, каде грчките андартски чети вршеле силен притисок врз македонското население.

По нападот на андартската чета на капетан Акритас (Константинос Мазаракис) врз селото Света Марина, при што биле убиени повеќе селани, Лука Иванов решил да организира напад врз грчкото село Ниси, претходно испраќајќи предупредувачко писмо до населението.

Во борбите со грчките андарти кај Баовските колиби, во близина на селото Зборско, Воденско, бил тешко ранет. Од здобиените рани починал на 25 август 1906 година.

Хронологија

24 јули 1867 – Роден во Панаѓуриште.

1900 – Се приклучува на Македонско-одринското револуционерно движење.

1903 – Учествува во Илинденското востание со четата на Ѓорче Петров.

2 октомври 1903 – Учествува во борбата кај с. Чаништа, Прилепско.

По 1903 – Назначен за околиски војвода во Воденско.

1904 – Со Ѓорче Петров ја обновува организацијата во Ениџевардарско, Воденско и Солунско.

1905 – Организира нови чети и набавува оружје.

16 февруари 1906 – Во неговата чета се приклучува Алберт Сониксен.

25 август 1906 – Починува од раните здобиени во борбите кај Баовските колиби.

Историско значење

Лука Иванов е еден од воените раководители на ВМОРО кој своето офицерско образование го ставил во служба на македонското револуционерно движење. Особено се истакнал во Илинденското востание, во обновата на Организацијата по 1903 година и во борбата против грчките андартски чети во Воденско и Ениџевардарско. Неговата дејност е добро документирана и преку сведоштвата на Алберт Сониксен, кој извесно време бил дел од неговата чета.