Димитар Гуштанов Атанасов

Димитар Гуштанов Атанасов е роден во 1876 година во селото Крушево, Демирхисарско (Егејскиот дел на Македонија), во патриотско учителско семејство. Основното образование го стекнал во Сер, а потоа ги завршил Педагошкото училиште во Сер и Духовната семинарија во Самоков. Подоцна студирал право во Лозана, Швајцарија, каде што дипломирал во 1898 година. По враќањето работел како учител во Кочани, а потоа бил назначен за главен учител во Петрич, каде што започнал активно да ја организира револуционерната мрежа. (Македонска Енциклопедија)

Во 1899 година се приклучил на Внатрешната македонско-одринска револуционерна организација (ВМОРО) и бил избран за околиски раководител во Петрич. Под негово раководство биле основани бројни комитети во Петричко. Во 1902 година бил назначен за директор на Педагошкото училиште во Сер, но поради засилениот прогон од османлиските власти преминал во илегала и се приклучил на четата на Михаил Чаков. Наскоро станал инспектор на четите во Серскиот револуционерен округ, а од почетокот на 1903 година бил назначен за драмски околиски војвода. (Македонска Енциклопедија)

Во март 1903 година учествувал во диверзантската акција за рушење на мостот и железничката линија на реката Ангиста, а потоа и на советувањето кај селото Караќор, со кое раководел Гоце Делчев. При враќањето кон Серско, неговата чета му се придружила на Делчев. На 4 мај 1903 година, кај селото Баница, биле опколени од османлиската војска. Во жестоката борба загинале и Гоце Делчев и Димитар Гуштанов. Селаните ги погребале еден до друг во заеднички гроб. (Македонска Енциклопедија)

Хронологија

1876 – Роден во с. Крушево, Демирхисарско.

1898 – Дипломира право во Лозана; работи како учител во Кочани.

1899 – Станува член на ВМОРО и околиски раководител во Петрич.

1902 – Директор на Педагошкото училиште во Сер; преминува во илегала и се приклучува на четата на Михаил Чаков.

Почеток на 1903 – Назначен за драмски околиски војвода.

Март 1903 – Учествува во диверзантската акција кај реката Ангиста.

4 мај 1903 – Загинува заедно со Гоце Делчев во борбата кај с. Баница.

Историско значење

Димитар Гуштанов Атанасов е еден од истакнатите војводи на Серскиот револуционерен округ на ВМОРО. Како учител, организатор, инспектор на четите и драмски околиски војвода, дал значаен придонес во подготовките за Илинденското востание. Неговото име останува нераскинливо поврзано со Гоце Делчев, со кого заедно загинал во легендарната борба кај Баница на 4 мај 1903 година, претворајќи се во симбол на пожртвуваноста за македонската ослободителна борба.